Soạn bài bác Tự tình (II) - Ngữ văn 11. Câu 1. Đọc tự tình (bài I) bên dưới đây, nêu dấn xét về việc giống và khác nhau giữa hai bài xích Tự tình (I) cùng Tự tình (II)


Bố cục: 4 phần

- Đề (hai câu đầu): Nỗi niềm bi quan tủi đơn độc của chị em sĩ trong tối khuya thanh vắng

- Thực (hai câu tiếp): hoàn cảnh đầy chua xót, bẽ bàng

- Luận (hai câu tiếp theo): thể hiện thái độ phản phòng phẫn uất

- Kết (hai câu cuối): trọng tâm trạng ngán chường, bi lụy tủi


Câu 1 (trang 19 SGK Ngữ văn 11 tập 1)

Bốn câu thơ đầu cho biết tác giả đang ở trong hoàn cảnh và trọng tâm trạng như thế nào?

Lời giải bỏ ra tiết:

- bài bác thơ mở ra bằng một yếu tố hoàn cảnh tâm trạng khá đặc trưng:

Đêm khuya văng vẳng trống canh dồn

Trơ cái hồng nhan với nước non

+ Thời gian: Đêm khuya

+ không gian: trống trải, mênh mông, "văng vẳng" tiếng trống cố gắng canh.

Bạn đang xem: Soạn bài tự tình văn 11


=> Câu thơ đầu của bài bác thơ vẫn gợi buồn. Cái bi tráng gợi ra tự sự tĩnh lặng của đêm khuya. Tiếng trống không sát (văng vẳng) cơ mà vẫn nghe thấy loại nhịp gấp vàng, gấp gáp, ấy bởi vì tiếng trống gợi bước đi của thời gian, gợi sự tiêu diệt và nó là giờ đồng hồ trống được cảm nhận bằng tâm trạng. Chính vì thế cơ mà trong dòng nhịp vội gáp, liên hồi của tiếng trống canh ta như nghe thấy cả bước đi dồn dập của thời gian và sự rối bời trong tâm trạng của nhân đồ trữ tình.


- Câu thơ trang bị hai gợi cảm nhận vé sự bẽ bàng của thân phận một cách kinh hoàng hơn:

+ Phép đảo ngữ như cố tình khoét sâu thêm vào chiếc sự bẽ bàng của tâm trạng. "Trơ" là tủi hổ, là chai lỳ, không hề cảm giác. Chế tạo đó, nhị chữ "hồng nhan" (chỉ dung nhan bạn thiếu nữ) lại đi với từ bỏ "cái" thật là rẻ rúng, mỉa mai. Cái "hồng nhan" trơ cùng với nước non đúng là không chỉ gợi sự dãi dầu cơ mà đậm hơn chắc rằng là sinh sống sự cay đắng. Câu thơ chỉ nói đến hồng nhan và lại gợi ra cả sự bạc mệnh của chủ thể trữ tình. Nhịp câu thơ 1/3/3 cũng tương tự vậy, cứ chì chiết, càng khơi sâu vào sự bẽ bàng khôn tả.

+ tuy nhiên câu thơ không hẳn chỉ gồm nỗi đau, nhưng mà nó còn biểu hiện cả khả năng của nhân đồ trữ tình. Khả năng ấy biểu đạt ở ngay trong chữ "trơ" như là một sự thử thách vậy. Trường đoản cú "trơ" kết hợp với "nước non" biểu đạt sự bền gan, sự thách đố. Nó gợi mang lại ta nghĩ đến mộl câu thơ của Bà huyện Thanh quan lại trong bài Thăng Long thành hoài cổ ("Đá vẫn trơ gan thuộc tuế nguyệt").

- trường hợp hai câu để làm nhiệm vụ dẫn dắt tín đồ đọc vào thực trạng tâm trạng thì nhì câu thực nói rõ rộng thực cảnh và thực tâm của hồ nước Xuân Hương:

Chén rượu hương chuyển say lại tỉnh,

Vầng trăng nhẵn xế khuyết chưa tròn.

Cảnh tình Xuân Hương bộc lộ qua hình tượng tiềm ẩn hai lần bi kịch: Trăng sắp tàn (bóng xế) mà lại vẫn "khuyết chưa tròn". Cùng sẽ là với Xuân Hương, tuổi xuân đang trôi qua nhưng mà nhân duyên không trọn vẹn. Mùi hương rượu chỉ càng gợi thêm sự đơn độc và mẫu bẽ bàng của phận hẩm duyên. Các từ "say lại tỉnh" gợi lên loại vòng luẩn quẩn, tình duyên vươn lên là một trò chơi của bé tạo.


Câu 2


Video chỉ dẫn giải


Câu 2 (trang 19 SGK Ngữ văn 11 tập 1)

Hình tượng vạn vật thiên nhiên trong câu 5 với 6 góp phần diễn tả tâm trạng, thái độ trong phòng thơ trước số phận như vậy nào?

Lời giải bỏ ra tiết:

- Hình tượng vạn vật thiên nhiên trong nhì câu luận bên cạnh đó cũng có cả nỗi niềm phẫn uất của con người:

Xiên ngang phương diện đất, rêu từng đám,

Đâm toạc chân mây, đá mấy hòn.

- phần đông sinh đồ gia dụng bé nhỏ dại như đám rêu kia mà vẫn không chịu đựng phận nhỏ dại bé, nhát mọn, không chịu đựng yếu mềm. Tất cả như đang ao ước bứt thoát hẳn lên: Rêu nên mọc "xiên ngang phương diện đất", đá đang rắn chắc lại đề xuất rắn chắc hẳn hơn, lại nên nhọn hoắt nhằm "đâm toạc chân mây".

- Biện pháp thẩm mỹ đảo ngữ càng làm nổi bật sự căm uất của "đá", của "rêu" cùng cũng là việc phẫn uất của trọng điểm trạng bé người. Thuộc với biện pháp đảo ngữ là sự việc kết hợp giữa những động từ táo tợn ("xiên", "đâm") với những bổ ngữ rất dị ("ngang", "toạc") thể hiện rất rõ ràng sự ngang bướng và ngang ngạnh.

- Câu thơ căng đầy sức sống. Đá, rêu như đang oán hờn, như sẽ phản kháng tàn khốc với tạo ra hoá. Có thể nói, trong trả cảnh buồn nhất, thơ hồ nước Xuân hương thơm vẫn ẩn chứa trẻ trung và tràn trề sức khỏe một mức độ sống, một khát khao.


Câu 3


Video lý giải giải


Câu 3 (trang 19 SGK Ngữ văn 11 tập 1)

Hai câu thơ nói lên trung ương trạng gì của tác giả?

Lời giải bỏ ra tiết:

Hai liên hiệp là trung ương trạng ngán chường, bi hùng tủi:

Ngán nỗi xuân đi xuân lại lại,

mảnh tình san sẻ tí nhỏ con!

- "Ngán" là ngán ngán, là ngán ngẩm. Xuân mùi hương ngán nỗi đời éo le, vô ơn bởi xuân đi rồi xuân lại lại, chế tạo ra hoá đang đùa một vòng quay nhàm ngán như chủ yếu chuyện duyên tình của bé người.

- từ "xuân" vừa chỉ mùa xuân, vừa mới được dùng cùng với nghĩa chỉ tuổi xuân. Với thiên nhiên, xuân đi rồi xuân lại tuy nhiên với con tín đồ thì tuổi xuân đang qua không khi nào trở lại. Nhì từ "lại" trong nhiều từ "xuân đi xuân lại lại" cũng với hai nghĩa không giống nhau. Trường đoản cú "lại" thứ nhất là thêm một đợt nữa, trong lúc đó, trường đoản cú "lại" đồ vật hai nghĩa là trở lại. Ngày xuân trở lại nhưng tuổi xuân lại qua đi, đó là cái gốc nâng cao của sự ngán ngán.

- vào câu thơ cuối, thẩm mỹ tăng tiến làm cho nghịch cảnh của nhân trang bị trữ tình càng oái oăm hơn: "mảnh tình - san sẻ - tí - nhỏ con". "Mảnh tình" - vốn đang ít, sẽ bé, dường như không trọn vẹn lại còn phải "san sẻ" thành ra gần như chẳng còn gì khác (tí bé con) phải càng xót xa, tội nghiệp. Câu thơ nói lên cả nỗi lòng của người phụ nữ trong làng hội xưa, khi cảnh ông xã chung vợ chạ so với họ chưa hẳn là xa lạ.


Câu 4


Video trả lời giải


Câu 4 (trang 19 SGK ngữ văn 11 tập 1)

Bài thơ vừa nói lên bi kịch vừa cho biết thêm khát vọng sống, khát vọng hạnh phúc của hồ Xuân Hương.

Lời giải đưa ra tiết:

- bi kịch trong bài bác thơ là thảm kịch của tuổi xuân, của duyên phận. Xuân đi rồi xuân đến, thời hạn của thiên nhiên, của trời đất cứ tuần hoàn nhưng mà tuổi xuân của con người cứ mãi qua đi ko trở lại. Trong thực trạng ấy, sự nhỡ nhàng, sự dở dang của duyên tình càng làm tăng lên sự xót xa. Rơi vào yếu tố hoàn cảnh ấy, với rất nhiều người hoàn toàn có thể không tránh ngoài sự giỏi vọng, thậm chí là phó mặc, buông xuôi.

- trước sự trớ trêu của số phận, người thiếu phụ luôn khát khao niềm hạnh phúc vẫn ý muốn cưỡng lại sự nghiệt xẻ của con tạo. Sự phản phòng và khát khao ấy ở hồ Xuân Hương có tác dụng nên chân thành và ý nghĩa nhân văn sâu sắc cho tác phẩm.


Luyện tập

Câu 1 (trang trăng tròn SGK Ngữ văn 11 tập 1)

Đọc Tự tình (bài I) bên dưới đây, nêu dấn xét về việc giống và khác nhau giữa hai bài Tự tình (I) từ bỏ tình (II)

Trả lời:

Bài làm

mở đầu chùm tía bài thơ Tự tình, Xuân hương viết:

Tiếng kê văng vọng gáy bên trên bom,

oán hận trông ra khắp mọi chòm.

Mõ thảm ko khua mà cũng cốc,

Chuông sầu chẳng đánh cớ sao om?

Trước nghe phần đa tỉếng thêm rền rĩ,

Sau giận vì chưng duyên để mõm mòm.

Tài tử văn nhân ai kia tá?

Thân này đâu dã chịu đựng già tom!

- tương tự nhau:

+ Thể thơ: Thơ Nôm con đường luật

+ Hai bài xích thơ hầu như cùng bộc lộ một vai trung phong trạng: Nỗi bi thương tủi, xót xa cùng phẫn uất trước cảnh duyên phận hẩm hiu.

+ Về mặt hình thức, cả hai bài thơ cùng cho thấy thêm tài năng sử dụng tiếng Việt sắc đẹp sảo, tài giỏi của hồ Xuân Hương, duy nhất là tài năng sử dụng lạ mắt các định ngữ và xẻ ngữ như: "mõ thảm", "chuông sầu", "tiếng rền rĩ", "duyên mõm mòm", "già tom" (Tự tình, bài bác I), "xiên ngang", "đâm toạc" (Tự tình, bài xích II). Hồ Xuân Hương cũng khá thành công khi thực hiện một biện pháp điêu luyện những biện pháp thẩm mỹ như: hòn đảo ngữ, tăng tiến,...

- khác nhau: 

+ cảm xúc trong Tự tình I là nỗi niềm ở trong phòng thơ trước duyên phận hẩm hiu, những mất mát, trước lẽ đời đầy nghịch cảnh, đồng thời là sự việc vươn lên của chính bạn dạng thân, thách đố lại duyên phận.

Xem thêm: Soạn Bài Thơ Sông Núi Nước Nam Được Coi Như Là Bản Tuyên Ngôn Độc Lập Đầu Tiên

+ Còn ở Tự tình II, cũng là việc thể hiện của bi kịch duyên phận muôn màng, nỗ lực vươn lên nhưng sau cuối cũng ko thoát được bi kịch. Chính vì thế thảm kịch như được nhân lên, phẫn uất hơn. Sự khác nhau đó chính là do cảm xúc chủ đạo trong từng bài thơ.